AI komt naar het MKB

AI was lange tijd vooral iets waar grote technologiebedrijven en internationale ondernemingen mee bezig waren. Inmiddels verandert dat snel. Ook kleinere Nederlandse bedrijven beginnen kunstmatige intelligentie onderdeel te maken van hun dagelijkse werkzaamheden.

Volgens nieuwe cijfers van het CBS gebruikte in 2025 13,8% van de Nederlandse microbedrijven met 2 tot 10 werkzame personen AI. Een jaar eerder was dat 10,6% en in 2023 slechts 6,8%. Bij bedrijven met 10 tot 249 werknemers lag het gebruik in 2025 op 29,8%.

AI wordt daarmee langzaam minder een experiment en steeds meer een bedrijfsinstrument.

Van experiment naar dagelijks gebruik

Wat opvallend is aan de cijfers, is waar bedrijven AI daadwerkelijk voor inzetten. Bij Nederlandse microbedrijven werd AI in 2025 het vaakst gebruikt voor marketing en verkoop, gevolgd door administratieve processen en bestuurstaken.

Denk aan het schrijven van teksten, analyseren van informatie, beantwoorden van vragen of het ondersteunen van administratieve werkzaamheden. Dat zijn niet per se spectaculaire toepassingen. Juist dat is interessant.

De grootste verandering van AI hoeft misschien helemaal niet te zitten in één revolutionaire toepassing. Het kan juist gaan om tientallen kleine taken die iedere week opnieuw tijd kosten.

Nederland is niet alleen

Ook Europees gezien groeit het gebruik snel. Eurostat rapporteerde dat in 2025 20% van de EU-bedrijven met minstens 10 werknemers AI gebruikte, tegenover 13,5% in 2024. In 2021 lag dit nog op 7,7%. Tegelijkertijd blijft er een duidelijk verschil tussen grote bedrijven en kleinere ondernemingen: in 2025 gebruikte ongeveer 55% van de grote EU-bedrijven AI, tegenover 19% van het MKB.

Dat verschil vertelt misschien wel meer dan het totale percentage. AI groeit snel, maar niet ieder bedrijf weet al hoe het die technologie praktisch moet inzetten.

De grootste uitdaging is niet AI

Voor veel ondernemers lijkt het probleem op het eerste gezicht technisch. Welke tool moet ik gebruiken? Welke AI is goed genoeg? Hoe koppel ik alles aan mijn bestaande systemen?

Onderzoek van de OECD laat echter zien dat vooral kennis en vaardigheden een belangrijke belemmering vormen. In een recente OECD-studie meldde meer dan de helft van de MKB-bedrijven die nog geen generatieve AI gebruiken dat een gebrek aan vaardigheden een belangrijke reden is.

Dat is logisch. Een ondernemer hoeft geen AI-expert te worden om AI te kunnen gebruiken. Maar iemand moet wel bepalen waar AI daadwerkelijk waarde toevoegt. Een slechte toepassing van AI maakt een proces niet automatisch beter. Een goed gekozen toepassing kan juist een terugkerende taak grotendeels uit handen nemen.

De volgende stap: AI die echt iets doet

Daarin begint een belangrijke verschuiving zichtbaar te worden. De eerste generatie AI-tools hielp vooral met losse taken: een tekst schrijven, een afbeelding maken of informatie samenvatten. De volgende stap is AI die onderdeel wordt van een bedrijfsproces.

Een systeem dat niet alleen een antwoord geeft, maar ook een vervolgstap kan uitvoeren. Bijvoorbeeld: een klant stelt een vraag → de informatie wordt verwerkt → de juiste actie wordt bepaald → de klant krijgt antwoord → een afspraak wordt ingepland → het contactmoment wordt opgeslagen.

Daarmee verschuift AI van "een handige tool" naar "een onderdeel van de bedrijfsvoering". De OECD ziet die ontwikkeling ook terug. De organisatie rapporteert in 2026 dat MKB-bedrijven steeds vaker kant-en-klare AI-producten gebruiken, terwijl een deel experimenteert met meer maatwerk en AI-agents. Tegelijk blijft de strategische en veilige integratie van AI in bedrijfsprocessen ongelijk verdeeld.

Wat betekent dit voor garages?

Voor een garage hoeft AI niet te betekenen dat monteurs worden vervangen of dat alles ineens digitaal moet. De interessantste toepassingen kunnen juist heel praktisch zijn.

Klantvragen automatisch beantwoorden. Contactmomenten structureren. Klanten informeren. Afspraken begeleiden. Of signaleren wanneer het logisch is om opnieuw contact op te nemen.

Het uitgangspunt blijft hetzelfde: gebruik AI niet omdat het kan, maar omdat het een onderdeel van uw bedrijf aantoonbaar beter kan maken. Dat is uiteindelijk ook de richting waarin klantcontact zich ontwikkelt. Niet meer technologie om de technologie, maar systemen die op de achtergrond werk uit handen nemen en ervoor zorgen dat klanten sneller en consistenter worden geholpen.

Voor garages die daarmee aan de slag willen, wordt de vraag daarom steeds minder "Moeten we iets met AI?" en steeds meer: "Waar kan AI ons klantcontact daadwerkelijk beter maken?"